Δίκτυο Δημόσια Διοίκηση και Διακυβέρνηση

(Το παρόν αρθράκι αρχικά είχα προσπαθήσει να το συνδυάσω με αυτό που αναφέρεται στην ΟΔΕ Ψηφιακής Πολιτικής και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης του ΥπΠΕΘ σε μια ενιαία ανάρτηση μια και εκ πρώτης όψεως διέκρινα ομοιότητες στον τρόπο λειτουργίας τους («δίκτυα» με απόπειρα αποφυγής ιεραρχικής προσέγγισης), παρά τις διαφοροποιήσεις σε στόχο και εύρος, ενώ παράλληλα συνέπεσαν χρονικά ως προς τη δυνατότητα συμμετοχής μου. Εκ των υστέρων αποφάσισα να «σπάσουν» σε δύο αναρτήσεις.)

Δημόσια Διοίκηση και Διακυβέρνηση (Public Administration and Governance)

Πρόκειται για μια από τις Κοινές Θεματικές/Δίκτυα κάτω από την ομπρέλα του προγράμματος διακρατικής συνεργασίας του ΕΚΤ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το σχετικό έργο έχει ανατεθεί από την ΕΕ σε εξωτερικό ανάδοχο (την AEIDL) και η έμφαση δίνεται τόσο στη μάθηση/διάχυση/ανταλλαγή καλών πρακτικών όσο και στην έκδοση κοινών (έστω τμημάτων) προσκλήσεων για έργα από τα ενδιαφερόμενα κράτη-μέλη. Περισσότερα για το πλαίσιο αυτό μπορεί να διαβάσει κανείς στο σχετικό εισαγωγικό οδηγό (εδώ το ακόμη πιο σύντομο φυλλάδιο από τον ανάδοχο). Στην Ελλάδα, συντονιστής για όλα τα Δίκτυα είναι η ΕΥΣΕΚΤ ενώ για τη συγκεκριμένη θεματική ήδη έχουν ξεκινήσει οι εργασίες επισημοποίησης των διάφορων ρόλων των συμμετεχόντων (με δυναμική παρουσία και της ΕΥΔ «Μεταρρύθμιση Δημόσιου Τομέα» πάντα μαζί με τον αρμόδιο Φορέα Πολιτικής, βλ ΥπΔΑ) με έμφαση κυρίως στον πυρήνα του Δικτύου καθώς γενικά ενθαρρύνεται η πιο ευέλικτη μορφή της ανά πάσα στιγμή συμμετοχής ή/και αποχώρησης. Από την αρχική του σύνθεση διακρίνεται η διάθεση να συνεχιστεί η δουλειά που είχε γίνει στο πλαίσιο προηγούμενων δικτύων με θέμα το Results-based Management (RBM) ενώ ηγετικό ρόλο (lead) έχει η αποστολή της Τσεχίας.  Το αμέσως επόμενο διάστημα αναμένεται η επίσημη πλατφόρμα (website κλπ) από τον ανάδοχο του έργου με στόχο τόσο την υποβοήθηση της διάχυσης της μέχρι τώρα γνώσης/πληροφορίας όσο και τον εντοπισμό αμοιβαίου ενδιαφέροντος.

Εγώ είχα την ευκαιρία να συμμετάσχω για πρώτη φορά στην ελληνική αποστολή για τη 2η Συνάντηση στη Σόφια (18 και 19 Μαΐου), όπου, πέρα από την άριστη φιλοξενία, θα σημείωνα:

  • Τις τάσεις συνεργασίας και καλύτερης επικοινωνίας με το δίκτυο EUPAN για συμπληρωματικότητα και αποφυγή επικαλύψεωνIMG_20160518_085502
  • Το γεγονός ότι το μεγαλύτερο μέρος των παρουσιάσεων αφορούσε τη μεθοδολογία Vanguard για ανάπτυξη σχέσης με τον εξυπηρετούμενο πολίτη (και εντοπισμό ή υποβοήθηση έκφρασης αναγκών του και της οπτικής του) με στόχο την αλλαγή της τρέχουσας κουλτούρας έμφασης στις «σκέτες» αλληλεπιδράσεις με τις διάσπαρτες υπηρεσίες (με απώτερο στόχο τη βέλτιστη διαχείριση των αλλαγών). Όποιος ενδιαφέρεται, μπορεί να αναζητήσει περισσότερα για τη μεθοδολογία Vanguard (και τη σχέση της με το Toyota Production System) σε μια αναφορά της τσέχικης ομάδας με την εμπειρία τους από την εφαρμογή της προσέγγισης.
  • Την αξιοποίηση διαδραστικών συζητήσεων (τεχνική world café) με θέμα τους τρόπους διάχυσης της –όποιας- γνώσης και τον πιο ενεργό ρόλο των συμμετεχόντων στον πολλαπλασιασμό της
  • Την ανάγκη για εντοπισμό ατόμων/ρόλων (εντός δημόσιου τομέα, όχι συμβούλων) που ενδιαφέρονται αλλά και έχουν δυνατότητες στρατηγικής παρέμβασης (policy making)
  • Τις αρκετές προτάσεις και διάθεση συνεργασίας ανάμεσα στα συμμετέχοντα Κράτη-Μέλη αλλά με το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος να καταλάμβανουν οι σχετικές με τη διαχείριση/ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού (π.χ. depoliticization, performance management, recruitment, career paths, mobility)
  • IMG_20160518_142651
  • Την έμφαση στην κατάστρωση πλάνου δράσεων (personal planning), την ομαδική (με άλλους συναδέλφους) συμμετοχή σε online μαθήματα σχετικά με service design αλλά και τον εντοπισμός θεματικών που θα μπορούσαν να ενδιαφέρουν περισσότερους συναδέλφους στο τοπικό (βλ. εθνικό) Δίκτυο.

 

 

Τέλος, στο πεδίο της εξυπηρέτησης του πολίτη (service delivery), η αποστολή της Σλοβακίας παρουσίασε τις ενέργειές τους για one-stop shops βασισμένα σε υποδομές μοντελοποίησης και παρακολούθησης εκτέλεσης των διαδικασιών (π.χ. χρόνοι εκτέλεσης) στο πλαίσιο του προγράμματος ESO ενώ γνωστοποίησαν την πρόθεσή τους να εμβαθύνουν και να το συνδυάσουν* με τη μεθοδολογία Vanguard στο πλαίσιο της επόμενης συνάντησης του Δικτύου. Μάλιστα, έδειξαν ενδιαφέρον τόσο για την υποδομή του ΕΡΜΗ/eΚΕΠ όσο και για την προσέγγιση του LGAF για την αυτοματοποίηση/παρακολούθηση εκτέλεσης διαδικασιών της τοπικής αυτοδιοίκησης, όπως προσπάθησα να τους περιγράψω. Προσωπικά, θεωρώ ότι το πεδίο αυτό (της αυτοματοποίησης πέρα από τη μοντελοποίηση) των ήδη απλουστευμένων διαδικασιών (σαφώς με αποφυγή της «ηλεκτρονικοποίησης της γραφειοκρατίας») θα πρέπει να εξεταστεί εκ νέου ιδιαίτερα στο πλαίσιο της έκδοσης προσκλήσεων δράσεων απλούστευσης. (Να σημειώσω, όμως, εδώ ότι δεν φαίνεται κάτι τέτοιο να ενστερνίζεται επίσημα από τους αρμόδιους Φορείς Πολιτικής).

Σημειώσεις:
α) Η ανάδειξη των παραπάνω προβληματισμών φαίνεται να είναι μια εξαιρετική ευκαιρία για διερεύνηση των σχέσεων και των διαφορών των πολλαπλών προσεγγίσεων που έχουν πέσει τελευταία στο ..ραντάρ μου. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν η -περισσότερο συστημική- μεθοδολογία Vanguard που αναφέρθηκε πιο πάνω, η BPM(S) με τις επεκτάσεις της ως προς την πιο ευέλικτη διαχείριση υποθέσεων για την αντιμετώπιση του τμήματος δουλειάς που δεν είναι άμεσα αυτοματοποιήσιμο (π.χ. στην κατεύθυνση της συσχέτισης υποθέσεων βλ. case management)  αλλά και τελευταία όλο και πιο δημοφιλής #DevOps με τις πάμπολλες επιρροές της από το χώρο του lean/agile μάνατζμεντ, όπως αποτυπώνεται και στο The Phoenix Project. Έχω την αίσθηση ότι είναι παραπάνω από προφανής η σχέση με την κλασική θεωρία της βελτιστοποίησης, όπου ένα από τα βασικότερα προβλήματα ήταν η αποφυγή να «κολλήσεις» σε κάποιο τοπικό βέλτιστο (ας αφήσουμε στην άκρη το αν αυτό γνωρίζεις ή όχι για αυτό). Από τη διαπίστωση ότι δεν πας πουθενά προσπαθώντας να βελτιώσεις κάτι που εξαρχής είναι λάθος, ξεπήδησαν προσεγγίσεις προς lean management και ανάμεσά τους η μεθοδολογία Vanguard  που εστιάζει στις υπηρεσίες προσεγγίζοντας κάπως αιρετικά το κλασικό μάνατζμεντ (που έχει «εμπνεύσει» και το Νέο Δημόσιο Μάνατζμεντ δίνοντας «τυφλή» έμφαση σε στοχοθεσία/KPIs κλπ).  Να σημειώσω, ακόμη, ότι στον Κώδικα Ορθής Διοικητικής Συμπεριφοράς (ο οποίος έχει πολλές αναφορές στον αντίστοιχο Ευρωπαϊκό Κώδικα Ορθής Διοικητικής Συμπεριφοράς), βρίσκονται πολύ περισσότερα ψήγματα απαίτησης ανατροφοδότησης από τους υπαλλήλους από ότι θα ανέμενε κανείς. Ενδεικτικά: στην κατεύθυνση της βέλτιστης αξιοποίησης πόρων, της γνώσης του γενικότερου πλαισίου λειτουργίας της -εκάστοτε- υπηρεσίας, της υποβολής προτάσεων βελτίωσης κ.α.
β) Ενδιαφέρον έχει η προσέγγιση των εργαλείων/πολιτικών ΤΠΕ από το Δίκτυο αλλά και γενικότερα από το ΕΚΤ, καθώς συχνά πυκνά αναδεικνύεται αντιπαράθεση με τον τρόπο αντιμετώπισης στο πλαίσιο του ΕΤΠΑ με έντονη την επικάλυψη αρμοδιοτήτων σε επίπεδο οργάνων της Ε.Ε. μέχρι και θεματικών στόχων των πολυταμειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων (ένα από τα οποία είναι και το Ε.Π. «Μεταρρύθμιση Δημόσιου Τομέα», με έναν άξονα να καλύπτει θεματικό στόχο (τον Θ.Σ. 2) του ΕΤΠΑ και τους υπόλοιπους τον ΘΣ 11 του ΕΚΤ). Προσωπική μου άποψη ότι εκεί ακριβώς φαίνεται να εντοπίζεται μια καλή πηγή «κακοδαιμονίας» των «έργων πληροφορικής» στο χώρο του Δημόσιου Τομέα, γενικότερα.
γ) Άλλο χαρακτηριστικό ζήτημα που έτεινε να αναδεικνύεται σχεδόν σε κάθε συνάντηση, πέρα από την απαίτηση να παρίστανται και ιεραρχικά υψηλά ιστάμενα στελέχη για την εξασφάλιση και της top-down προσέγγισης ως συμπληρωματικής της γενικά bottom-up προσέγγισης του Δικτύου, ήταν η αναζήτηση των λεγόμενων «policy maker», οι οποίοι σε αρκετά πεδία πολιτικής (σε όλη την Ένωση και όχι μόνο στην Ελλάδα) τείνουν να είναι διαφορετικοί και συνήθως να λειτουργούν ανταγωνιστικά ως προς τους χρηματοδότες των πολιτικών (βλ. διαρθρωτικά Tαμεία και κατ’ επέκταση Διαχειριστικές Αρχές). Γι’ αυτό και ο ρόλος των Επιτελικών Δομών υπό την παρούσα συγκυρία κρίνεται κρίσιμος για τη γεφύρωση των διαφορετικών αντιμετωπίσεων).
UPDATE Νοέμβριος 2016
Στη θεματολογία της 3ης Συνάντησης του Δικτύου στην Μπράτισλάβα κυριάρχησε η πρακτική εφαρμογή της μεθοδολογίας Vanguard, που πλαισιώθηκε με παρουσιάσεις από τον συνεργάτη της ομώνυμης εταιρείας συμβούλων Jeremy Cox αλλά και σχετικό workshop στο χώρο της «φυσικής συνεγκατάστασης» πολλών σημείων εξυπηρέτησης με υποδειγματική διαχείριση του χρόνου και των ουρών αναμονής αλλά με χαμηλό βαθμό απλούστευσης/συγχώνευσης σχετικών διαδικασιών.
UPDATE Σεπτέμβριος 2017
Μετά από ένα μικρό διάλειμμα, είχα την ευκαιρία να βρεθώ και στην 5η Συνάντηση του Δικτύου στο Ταλίν, (εδώ τα επίσημα σημεία/πρακτικά της συνάντησης) όπου δόθηκε έμφαση στην ενίσχυση της καινοτομίας και του πειραματισμού στο Δημόσιο Τομέα. Στις καλές πρακτικές περιλαμβανόταν και η περίπτωση της αναδιοργάνωσης της Γενικής Διεύθυνσης Μεταφορών και Επικοινωνιών  της Περιφέρειας Κρήτης, η οποία είχε τύχει καλών κριτικών και βραβείων και στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας EPSA.

 

Σχετικά tweet:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Advertisements

ΟΔΕ Ψηφιακής Πολιτικής και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης ΥπΠΕΘ

(Το παρόν αρθράκι αρχικά είχα προσπαθήσει να το συνδυάσω με αυτό που αναφέρεται στο Δίκτυο «Δημόσια Διοίκηση και Διακυβέρνηση» σε μια ενιαία ανάρτηση μια και εκ πρώτης όψεως διέκρινα ομοιότητες στον τρόπο λειτουργίας τους («δίκτυα» με απόπειρα αποφυγής ιεραρχικής προσέγγισης), παρά τις διαφοροποιήσεις σε στόχο και εύρος, ενώ παράλληλα συνέπεσαν χρονικά ως προς τη δυνατότητα συμμετοχής μου. Εκ των υστέρων αποφάσισα να «σπάσουν» σε δύο αναρτήσεις.)

Το Δίκτυο στο οποίο θα αναφερθώ στην παρούσα ανάρτηση είναι πιο κοντά στα δικά μας δεδομένα (και με ..ίδια μέσα παρακαλώ) και δεν είναι άλλο από την ΟΔΕ Ψηφιακής Πολιτικής και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης του ΥπΠΕΘ, στην οποία έχω ξανα-αναφερθεί. Κατάφερα να παραβρεθώ στην 1η συνεδρίαση της Ολομέλειας της ΟΔΕ (25 Mαΐου) που πέρα από τη φυσική παρουσία επέτρεπε και τη διαδικτυακή συμμετοχή με αξιοποίηση της υποδομής BBB του ΠΣΔ. IMG_20160525_133716Στη συνάντηση αρχικά παρουσιάστηκε από τον συντονιστή (τον κο Θ. Καρούνο) το πλέγμα παράλληλων δράσεων:

  • Καταγραφή αναγκών στα σχολεία και μόνιμη επιτροπή προδιαγραφών για εργαστήρια/υποδομές σχολείων
  • Χάρτης διαλειτουργικότητας + μητρώα (π.χ. εποπτευόμενων φορέων)
  • Χρήση ΕΛΛΑΚ σε τυπική υποχρεωτική εκπαίδευση και Γβθμια (διαφοροποίηση λόγω  αυτοδιοίκητου)
  • Ενίσχυση δημόσιων αποθετηρίων και συγχρονισμός
  • Συνεργασία με Υπ. Ανάπτυξης για επαναδιάθεση/επαναχρησιμοποίηση κώδικα/μελετών από συγχρηματοδοτούμενα (λές; επιτέλους!)
  • Ανοιχτή πρόσκληση για μητρώο developers
  • Συμφωνία με ΕΚΔΔ για σειρά επιμορφώσεων (και) σε τεχνικά θέματα

ενώ τονίστηκε η έμφαση της ΟΔΕ στον πιο βραχυπρόθεσμο σχεδιασμό (βλ. άμεσες ενέργειες) και την αξιοποίηση υπάρχουσων υποδομών με τον πιο μακροπρόθεσμο να εξακολουθεί να γίνεται όπως παραδοσιακά από τις Γεν. Δ/νσεις, επιτελική δομή, πολιτική ηγεσία, επιτροπή ψηφιακής πολιτικής (βλ. πιο κάτω) κλπ. Στη συνέχεια παρουσιάστηκαν από τους συντονιστές των υποομάδων (ΥΟΔΕ) οι εργασίες και ο προγραμματισμός διμήνου με αναφορές σε:

  • Μαζικές απλοποιήσεις (π.χ. συνεργασία με Εθνικό Ληξιαρχείο για εγγραφές σε σχολεία και       πανεπιστήμια)IMG_20160525_140123
  • Τακτικότερες συναντήσεις μεταξύ συντονιστών ΥΟΔΕ
  • Αξιοποίηση φόρουμ για καλύτερη διάχειριση (στο Στέκι των Πληροφορικών)
  • Βιωσιμότητα vs Απορροφητικότητα
  • Κινητροδότηση για πιο ενεργή συμμετοχή με ένταξη στελεχών στο payroll των έργων με υποχρέωση ανατροφοδότησης
  • Προτυποποίηση διοικητικών διαδικασιών για αλλαγές θεσμικού πλαισίου (π.χ. έκδοση ΥΑ, ΚΥΑ κλπ)
  • Μηχανισμός εποπτείας εφαρμογής εγκυκλίου συλλογής στοιχείων αποκλειστικά με ηλεκτρονικό τρόπο
  • Αξιοποίηση θυρίδας ΕΡΜΗ (προβληματικό θεσμικό πλαίσιο για validation πεδίων εγγράφων από τους υπαλλήλους των ΚΕΠ)
  • Προτάσεις για καλύτερη διαχείριση έργων (αναγκαία η Προγραμματική Συμφωνία, παρουσιάστηκε ως «πρότυπο» αυτή μεταξύ υπουργείων (π.χ. ΥΠΕΣΔΑ/τ.ΔΜΗΔ) και της ΚτΠ ΑΕ ενώ υπήρξε ανταλλαγή εμπειριών από διάφορα έργα ΤΠΕ)
  • Αξιοποίηση agile μεθοδολογιών ανάπτυξης λογισμικού. Έχει τη σημασία του ότι η εισήγηση έγινε από συνεργάτες από το ΙΤΥΕ/ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ ενώ σχετική εμπειρία έχει και ομάδα συνεργατών της ΕΔΕΤ (βλ. Βύρωνα Γεωργαντόπουλο), που θα μπορούσαν να συνεισφέρουν στην περαιτέρω διάχυση και εφαρμογή.

Στο τέλος της συζήτησης αναφέρθηκε εκ νέου η αναγκαιότητα για διάχυση παραδοτέων έργων σχετικών με το αντικείμενο της ΟΔΕ (όπως αυτό της Απλούστευσης Διαδικασιών Ενιαίου Τομέα Α/θμιας Β/θμιας Εκπαίδευσης), όπως είχε (επανα)διατυπωθεί και σε δική μου σχετική εισήγηση/αίτημα προς την ΟΔΕ. Φαντάζομαι ότι σύντομα στο σχετικό site θα αναρτηθούν όλα τα πρακτικά των εργασιών.

Σε συνέχεια της συνάντησης κατατέθηκε σχετικό Ενημερωτικό Σημείωμα προς την πολιτική ηγεσία και την διοικητική ιεραρχία του Υπουργείου Παιδείας για την πρόοδο των εργασιών της.

UPDATE Νοέ 2016

Ενδεχομένως στο πλαίσιο των εξελίξεων της δημιουργίας ΓΓ Ψηφιακής Πολιτικής (μια και δεν αναφέρεται στο τμήμα των «Έχοντας υπόψη»), συγκροτήθηκε και «Επιτροπή Ψηφιακής Πολιτικής» (με αρκετά στελέχη του Υπ.Παιδείας που έχουν θέσεις ευθύνης) που περιλάμβανε και εκτελεστικό βραχίονα, κάτι που -κατά την άποψή μου- ουσιαστικά οδηγούσε στην «απόσυρση» της ΟΔΕ και την ολοκλήρωση του έργου της παρόλο που για τις επιμέρους υποομάδες είχαν οριστεί συντονιστές.

UPDATE Ιούλ 2017

Ο κος Θ. Καρούνος δημοσίευσε έναν σύντομο απολογισμό των ενεργειών και πρωτοβουλιών του με την τυπική ολοκλήρωση της συνεργασίας του με το Υπ. Παιδείας (καθώς «μεταπήδησε» στο ΔΣ του ΙΤΥΕ ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ), τον οποίο μπορείτε να διαβάσετε εδώ. Ανάμεσα στις αναφορές υπάρχουν και μερικές για το έργο της ΟΔΕ.

 

Σχετικά tweet:

Στρατηγικές και σχέδια δράσης ΤΠΕ

university3.indd

Από το Πανεπιστήμιο στη Δημόσια Διοίκηση

Με αφορμή την πρόσφατη Δημόσια Διαβούλευση επί του Σχεδίου Δράσης για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση σκέφτηκα να κάνω μια αναδρομή στα -σχετικά πρόσφατα- κείμενα σχετικών στρατηγικών και σχεδίων δράσης*.
Όμως, παρατήρησα ότι με είχε προλάβει (ανάμεσα σε αρκετούς άλλους φαντάζομαι) ο κος Σωκράτης Κάτσικας, πρώην ΓΓ Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων του ΥπΥποΜεΔι, που τα έχει βιώσει κιόλας οπότε αντιγράφω αυτούσιο το σχετικό απόσπασμα από το βιβλίο «Από το Πανεπιστήμιο στη Δημόσια Διοίκηση – ένα ταξίδι με επιστροφή» (σελ. 59-60):

 

(…) Γι’ αυτό και η Ελλάδα ήταν από τις πρώτες ευρωπαϊκές χώρες που διαμόρφωσε, στα τέλη της δεκαετίας του ’90, ολοκληρωμένο στρατηγικό σχέδιο για το πέρασμα στην «Κοινωνία της Πληροφορίας», με τον τίτλο «Η Ελλάδα στην Κοινωνία της Πληροφορίας: Στρατηγική και Δράσεις», το οποίο μάλιστα εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο το 1999. Φυσικά, το σχέδιο εκείνο, όπως και τα επόμενα δεν εφαρμόστηκε με συνέπεια, όπως άλλωστε συμβαίνει σην Ελλάδα με κάθε σχέδιο μεγάλης κλίμακας που, αναγκαστικά λόγω της κλίμακάς του, διατρέχει τον χρονικό ορίζοντα περισσότερων της μιας κυβερνήσεων. Η κυβέρνηση Νέας Δημοκρατίας διαμόρφωσε, μέσω της Επιτροπής ΙΙληροφορικής, το 2005 τη δική της «Εθνική Ψηφιακή Στρατηγική» για την περίοδο 2006-2013. Με τη σειρά της, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ εκπόνησε, μέσω της Επιτροπής Πληροφορικής και Επικοινωνιών το 2012, την «Εθνική Στρατηγική για τις ΤΠΕ και την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση». Η πρόταση αυτή τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση και σε συζήτηση στο πλαίσιο του -για πρώτη φορά συσταθέντος και αδόξως τερματίσαντος τη σύντομη σταδιοδρομία του- Διακομματικού Συμβουλίου Στρατηγικής για την ΚτΠ και την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση. Περιττό να σημει­ώσω ότι, έπειτα από πολλές και μακρές συζητήσεις, που διεξή­χθησαν σε πολύ καλό, θετικό και παραγωγικό κλίμα, όταν ήρθε η κρίσιμη στιγμή της λήψης απόφασης επί του σχεδίου, ώστε αυτό να αποτελέσει διακομματική δέσμευση, όλα τα κόμματα που συμμετείχαν στο Συμβούλιο -πλην, φυσικά, του κυβερνώντος ΠΑΣΟΚ- αρνήθηκαν να δεσμευθούν. Εκτιμώ ότι η κυβέρνηση Σαμαρά δεν θ’ αργήσει να διαμορφώσει τη δική της στρατηγική. Τα παραπάνω εξηγούν σε μεγάλο βαθμό και την αστοχία μας στους άλλους δείκτες που σχετίζονται με την κυβέρνηση. Η αστοχία αυτή σημειώνεται παρά το γεγονός ότι κάθε στρατηγική για τις ΤΠΕ συνοδευόταν και από καθόλου ευκαταφρόνητα ευρωπαϊκά κονδύλια στο πλαίσιο αντίστοιχων επιχειρησιακών προγραμμάτων, από τα Μεσογειακά Ολοκληρωμένα Προγράμ­ματα το 1984 μέχρι το σημερινό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ψηφιακή Σύγκλιση». Επομένως, η εύκολη δικαιολογία της ανεπάρκειας των πόρων δυστυχώς δεν μπορεί να γίνει αποδε­κτή· πρόκειται απλά για αστοχία εφαρμογής ενδεχομένως εξαιρετικών στρατηγικών σχεδίων, με αποτέλεσμα υποπολλαπλάσιο του λογικά αναμενόμενου βάσει των διατεθέντων πόρων. (…)

* Όπως προέκυψε από μια συζήτηση με μια φίλη και συνάδελφο (και από τους αφανείς συντελεστές των παραπάνω προσπαθειών) χρειάζεται λίγη προσοχή στην προσπάθεια αποσαφήνισης των διάφορων προσπαθειών καθώς:
– άλλο ‘Ανοικτή Διακυβέρνηση’ (βλ. πχ OGP και σχετική διαβούλευση για το 1ο σχέδιο δράσης), κι άλλο ‘Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση’ (και σαν κάτι διαφορετικό αντιμετωπίζεται η ‘Διοικητική Μεταρρύθμιση (Κείμενο Στρατηγικής 2014-2016)΄ παρόλο που «συνοικούν»)
– άλλο ‘Στρατηγική’ (έχει προηγηθεί αντίστοιχη διαβούλευση για τη Στρατηγική της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης 2014-2016 για να ακολουθήσει το τελικό κείμενο), κι άλλο ‘Σχέδιο Δράσης’ (=οι ενέργειες για την επίτευξη των στόχων που θέτει η στρατηγική). Κι ας μην επεκταθούμε στο συμπληρωματικό ρόλο των επιχειρησιακών προγραμμάτων, την περαιτέρω εξειδίκευση των τελευταίων σε δράσεις, πράξεις κλπ κλπ.

UPDATE 2015-01: Η δημόσια διαβούλευση για το Σχέδιο Δράσης της Ηλεκτρονικής διακυβέρνησης ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο του 2014 αλλά το σχετικό τελικό κείμενο αναρτήθηκε μόλις τον Ιανουάριο του 2015 (σε προεκλογική περίοδο).

** Πιο αναλυτική καταγραφή (της μέχρι τότε κατάστασης) επιχειρείται στη διπλωματική εργασία (ΜΔΕ) της κας Μουλαλούδη: «Πολιτικές ανάπτυξης της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης στην Ελλάδα» (2011).

Σχετικά tweet:

Νόμος Πλαίσιο για Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση

Παρόλο που πολλά στοιχεία του Νόμου «Πλαίσιο» για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση (N.3979/2011) που αφορούν στην υλοποίησή του (βλ. οδικός χάρτης) φαίνεται να έχουν εγκαταληφθεί (π.χ. ΟΔΕ, Μονάδες Η/Δ στα Υπουργεία κλπ), η δραστηριότητα με στόχο τη συμπλήρωσή του δε φαίνεται να έχει σταματήσει (την ευθύνη την έχει αναλάβει η Υπηρεσία Ανάπτυξης Πληροφορικής του ΥπΔιΜΗΔ):

ενώ μόλις προχτές αναρτήθηκε μια ακόμη ΥΑ αυτή τη φορά για την καταγραφή της ψηφιακής υποδομής των δημόσιων φορέων (που είχε ξεκινήσει αρκετά χρόνια πριν)

Δεν λείπουν και μελέτες/έργα κλπ για δράσεις όπως για το σύστημα πληρωμών δαπανών (ΕΣΥΠ/ΤΗΛΕΔ), ψηφιακό θεματολόγιο κ. α.

Η αλήθεια είναι ότι εξ’ αρχής ο δρόμος ήταν μακρύς, όπως προέκυπτε από τη σχετική Έκθεση Αξιολόγησης Συνεπειών Ρυθμίσεων:

Περισσότερες (και επίσημες) πληροφορίες θα βρείτε στην κατηγορία Θέματα Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης/Νομοθεσία στο χώρο της ΥΑΠ. Μάλιστα, όπως παρατήρησα, ενημερώνεται για τις εξελίξεις τόσο με νέα άρθρα όσο και στο ίδιο το σώμα του άρθρου που αφορά στο νόμο -πλαίσιο της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης.

Προσοχή!

  • H σχετική κατηγορία (Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση/Νομοθεσία) στον ιστοτοπο του ΥπΔιΜΗΔ δεν παραπέμπει στον αντίστοιχο, καλά ενημερωμένο χώρο της ΥΑΠ)
  • Υπάρχει δεύτερο (αντίγραφο) άρθρο στο χώρο της ΥΑΠ με τον ίδιο τίτλο (κάτω από τη νομοθεσία του Μητρώου Ψηφιακής Υποδομής) που δεν είναι ενημερωμένο με τις πιο πρόσφατες εξελίξεις

 

Υ.Γ.1 Με αφορμή την παραπάνω αναζήτηση συνάντησα κάποια ονόματα χώρου/URLS που έχω την αίσθηση ότι δεν ακολουθούν τους κανόνες ορθής χρήσης ή δεν έχουν νόημα πια:

  • egovplan.gr: δεν είναι «κάτω» από το gov.gr ενώ το περιεχόμενό του δεν έχει ενημερωθεί
  • egov.ypes.gr: παραπέμπει στον ίδιο ιστοτόπο με τον προηγούμενο και έχει «ξεμείνει» από την εποχή που η ΓΓΔΔ (νυν ΥπΔιΜΗΔ) ήταν υπό το ΥΠΕΣ
  • openpad.gov.gr: Επιστρέφεται από τις μηχανές αναζήτησης αλλά το project φαίνεται να έχει πια εγκαταλειφθεί (παρόλο που το πλαίσιο το απαιτεί/υποστηρίζει). Βέβαια, στο χώρο της ΥΑΠ υπάρχει ακόμη αναφορά σε αυτό ως Ανοιχτή δημόσια διοίκηση

(Νομίζω είχε γίνει κάποια προσπάθεια «ξεκαθαρίσματος» – προφανώς αυτά «ξέφυγαν» ή η ανανέωσή τους έχει προγραμματιστεί για αργότερα).

Υ.Γ.2 Πέρα από το περιεχόμενο της συγκεκριμένης νομοθετικής προσπάθειας (αναφέρομαι στο νόμο – πλαίσιο, Ν3979/2011) που ήταν μέσα στα άμεσα ενδιαφέροντά μου, θυμάμαι μου είχε κάνει θετική εντύπωση το γεγονός ότι κατά την κατάθεση του Σχεδίου Νόμου είχε γίνει μια πολύ σημαντική προσπάθεια να τηρηθούν τα ζητούμενα μιας άλλης (μεταγενέστερης) πολύ ενδιαφέρουσας πρωτοβουλίας, αυτής της «καλής νομοθέτησης» (N.4048/2012) (και άρα συνοδεύονταν από έκθεση διαβούλευσης, έκθεση ρυθμιστικών συνεπειών κλπ.). Άλλωστε, ο παραπάνω πίνακας προέρχεται από το ζητούμενο της παραγράφου 2.3 της Έκθεσης Αξιολόγησης Συνεπειών Ρυθμίσεων (σαν απάντηση στο «Απαριθμήστε αναλυτικά τα διατάγματα και τις κανονιστικές πράξεις που πρέπει να εκδοθούν, προκειμένου να εφαρμοστεί πλήρως η αξιολογούμενη ρύθμιση και περιγράψτε για κάθε μία από αυτές τυχόν θέματα που πρέπει να προσεχθούν κατά την εφαρμογή της»).

 

Για το κείμενο του Σχεδίου Δράσης της Πρωτοβουλίας Συνεργασίας για την Ανοικτή Διακυβέρνηση

Σήμερα αφιέρωσα λίγο χρόνο για να διαβάσω το κείμενο του Σχεδίου Δράσης στο πλαίσιο της τελευταίας Δημόσιας Διαβούλευσης επί του Ελληνικού Σχεδίου Δράσης της Πρωτοβουλίας Συνεργασίας για την Ανοικτή Διακυβέρνηση (OGP).

Στα θετικά θα έβαζα ότι το κείμενο γίνεται όλο πιο συνεκτικό και ρεαλιστικό μιας και οι δεσμεύσεις πλαισιώνονται με χρονοδιαγράμματα αλλά και μέσα και φορείς υλοποίησης (άλλωστε πρόκειται για σχέδιο δράσης, όχι «απλό» στρατηγικό κείμενο) ενώ μεγαλώνει και η συνέπειά του με τα κείμενα των  στρατηγικών Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης και Διοικητικής Μεταρρύθμισης.

Η γενική αίσθησή μου ήταν ότι πια δίνεται ιδιαίτερη έμφαση (και σωστά) στην εξωστρέφεια.  Από την άλλη θεωρώ ότι παραμελείται κάπως ο χώρος της εσωτερικής συνεργασίας μεταξύ φορέων δημόσιας διοίκησης αλλά και μεταξύ των τελευταίων και των εξωτερικών συνεργατών τους. Κατά την άποψή μου, μια ισόρροπη προσέγγιση θα είναι συνεπής με την τάση ανοικτής πρόσβασης (open access) και θα εντάσσει ρητά στη λογική «ανοιχτότητας», «σύνδεσης» και «επαναδιάθεσης» (μέσα από τα σχετικά αποθετήρια):

Ταυτόχρονα υπηρετείται ο στόχος της απαναχρησιμοποίησης. Εξάλλου, τα παραπάνω θεωρώ ότι μπορούν να ενταχθούν στο στόχο του OGP για -έστω και κάπως πιο έμμεση- λογοδοσία καθώς ο ενδιαφερόμενος πολίτης μπορεί να εντοπίσει κατά πόσο αξιοποιούνται και με ποιο τρόπο και βαθμό οι -άυλες- προμήθειες/»επενδύσεις» σε γνώση και πληροφορία, η όποια εσωτερική παραγωγή γνώσης αλλά και κατά πόσο ακολουθούνται οι διαδικασίες ή/και γίνεται προσπάθεια βελτίωσής τους.

UPDATE 2014-05-09 Τα παραπάνω τα υπέβαλα στη σχετική διαβούλευση στο τμήμα για τα κρίσιμα σύνολα δεδομένων.

UPDATE 2014-06-10 Αντιγράφω από την έκθεση διαβούλευσης το σχόλιο της ομάδας επεξεργασίας της έκθεσης:

Δεν μπορεί να εξασφαλιστεί η υλοποίηση στο χρονικό πλαίσιο του σχεδίου δράσης αυτού, θα αξιολογηθεί για επόμενες δράσεις-δεσμεύσεις

Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση ως κοινωνικό δίκτυο

Διαβάζοντας πρόσφατα την εξαιρετική ανάρτηση/παρέμβαση Το facebook του κράτους, θυμήθηκα μια παρόμοια κουβέντα που είχα με τους συντελεστές του LGAF στο πλαίσιο μιας προσπάθειάς μου για πιο ενεργή εμπλογή στο συγκεκριμένο project (που δεν καρποφόρησε τελικά) με αντικείμενο την αξιοποίηση ενός facebook-like τρόπου (γιατί όχι και πολυτροπικής προσέγγισης) με στόχο τη «φιλικότερη» διεπαφή του υπαλλήλου με την εφαρμογή.

Έχω την αίσθηση ότι ένα τέτοιο σύστημα εκτέλεσης/παρακολούθησης διαδικασιών (BPMS), που θα λειτουργεί ως «σκελετός», μοιάζει ένας ιδανικός τρόπος «γέννησης» γεγονότων προς δημοσίευση (αλλά και «αντίδρασης») σε ένα δίκτυο κοινωνικής δικτύωσης.

Από το συνδυασμό των δύο κόσμων μοιάζει να αναδύονται ένα σωρό καινούριες δυνατότητες αφού τέτοια πλατφόρμα (είτε κεντρική είτε federated α λα diaspora) με επέκταση των εργαλείων, όπως των φίλτρων για αποφυγή information overload ή αυτών για το ποιός έχει πρόσβαση σε κάθε τύπο πληροφορίας, θα ήταν μια ιδανική πλατφόρμα συγκέντρωσης αλλά και διάχυσης πληροφοριών.

Η επέκταση της ΔΙΑΥΓΕΙΑΣ (και του ΕΡΜΗ) προς την κατεύθυνση αγκαλιάσματος μιας πλατφόρμας όπως η παραπάνω φαίνεται να είναι η ενδεδειγμένη ώστε οι αποφάσεις που αναρτώνται να λειτουργούν είτε ως νέα events (π.χ. δημιουργία μιας επιτροπής και εκκίνηση ενός χώρου συνεργασίας με τον ίδιο τρόπο που δημιουργείται μια «εκδήλωση» σε ένα κοινωνικό δίκτυο) είτε ακόμη και να είναι το αποτέλεσμα ενεργειών που είναι εύκολα παρατηρήσιμες στο δίκτυο.

Σχετικά tweet:

UPDATE 2015-01-30: Διαβάζοντας πρόσφατα τις προσπάθειες της πρωτοβουλίας CAPS φαίνεται να καλύπτουν κατευθύνσεις σαν την παραπάνω. Αξίζει η παρακολούθησή της…

Αχτίδες διαύγειας…

Ο διαδικτυακός τόπος για την εφαρμογή του νόμου για την υποχρεωτική ανάρτηση όλων των δημόσιων αποφάσεων στο Διαδίκτυο είναι εδώ και λίγο καιρό γεγονός: http://et.diavgeia.gov.gr/

Η μεγάλη αλλαγή, σε σχέση με αρκετές από τις -αποσπασματικές και ανά φορέα/πεδίο- προσπάθειες συγκέντρωσης και διάχυσης των αποφάσεων, είναι η αναγκαιότητα απόκτησης ενός μοναδικού αριθμού διαδικτυακής ανάρτησης (ΑΔΑ) ώστε η απόφαση να έχει ισχύ. Ο ΑΔΑ ανατίθεται από την κεντρικοποιημένη εφαρμογή κατά την υποβολή της ηλεκτρονικής μορφής της απόφασης από αρμόδιους υπαλλήλους (ή ομάδες εργασίας) σε ειδική εφαρμογή καταχώρησης. Περισσότερα για το πώς λειτουργεί το Δι@ύγεια μπορεί να βρει κανείς εδώ.

Η βασική ένσταση είναι παρόμοια με αυτήν που έχει ακουστεί και για τα ΦΕΚ (που πλέον είναι όλα ελεύθερα προσβάσιμα μέσω του www.et.gr) μιας και το επιλεγμένο φορμά (αρχεία pdf) απευθύνεται σε αναγνώστες ανθρώπους (εκτός κι αν ο στόχος είναι ακριβώς αυτός: να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας «αναγνωστών και αποδελτιωτών» 😉 )και με δεδομένο το ολοένα με αυξανόμενο ρυθμό «αυγάτισμά» τους, θα είναι δύσκολο κάποιος να παρακολουθήσει την εξέλιξη κάποιου θέματος που τον ενδιαφέρει.

Το γεγονός όμως ότι οι αρχές ανοιχτών δεδομένων είναι γνωστές και έχουν τεθεί ως στόχος και σε άλλες παρόμοιες προσπάθειες (όπως φαίνεται πχ από εδώ) με κάνει αισιόδοξο ότι θα δοθεί έμφαση ώστε να υπάρχει στο μέλλον η δυνατότητα να είναι πιο «αναγνώσιμα» τα δεδομένα και από μηχανές. Για την ώρα τα μεταδεδομένα που συνοδεύουν τις αποφάσεις φαίνεται να είναι μπόλικα και ήδη έχουν αρχίσει οι πρώτες απόπειρες για στοχευμένα ερωτήματα και εξόρυξη πληροφορίας από αυτά.

Προσωπικά, κάτι που αναμένω μέσα από την πλήρη και σωστή εφαρμογή της Δι@ύγειας είναι να υλοποιηθεί το οικοσύστημα παρακολούθησης διαγωνισμών μέσα από την καταχώρηση όλων των αποφάσεων όλων των βημάτων αλλά και ο έλεγχος για τις δαπάνες μέσα από τη δημοσίευσή τους.